Αθανάσιος Διάκος, o άλλος αθάνατος των Θερμοπυλών

230420-athanasios-diakos

Ο Αθανάσιος Γραμματικός γεννήθηκε το 1786 στην Μουσουνίτσα Παρνασσού, και ήταν εγγονός του συνονόματου παππού του, που ήταν πρωτοπαλίκαρο του αρχικαπετάνιου Κωνσταντάρα..

Στα 16 χρόνια του εστάλη σε μοναστήρι για να γίνει μοναχός, είχε 2 αδέρφια, τον Απόστολο και τον Δήμο, που ήταν βοσκοί ενώ αυτός είχε ροπή στα γράμματα και την θρησκεία.

Έγινε διάκος, και έτσι έμεινε στην ιστορία ενώ λέγεται ότι διακονούσε και σε εκκλησάκι, στην Αθήνα, στην πλατεία Καπουτσινων, εκεί που έμενε και ο λόρδος Βύρων, απέναντι από τις στήλες του Ολυμπίου Διός..

Στην Άμφισσα όμως ένα πρωί δέχτηκε πρόστυχα πειράγματα από τον βοεβόδα Φερχατ. Να επισημάνουμε εδώ ότι ήταν εξαιρετικά όμορφος, γυμνασμένος και με ύφος αγέρωχο και λυγερό κορμί.

Ο Αθανάσιος Διάκος δεν άντεξε και επιτέθηκε στον Τούρκο, του έλιωσε το κεφάλι από τις μπουνιές και χτυπώντας το στο έδαφος, σηκώθηκε, πέταξε τα ράσα κι έφυγε.. Κάτω από αυτά είχε ήδη την ενδυμασία του Κλέφτη.. Πράγμα που σημαίνει ότι ήταν ήδη αποφασισμένος να πάρει τ’ άρματα κατά του κατακτητού. Έγινε πρωτοπαλίκαρο του Κλέφτη Σκαλτσοδήμου και μετά, 1814,πηγε στον Άκη πάσα στα Γιάννενα.

Γνώρισε εκεί τους Οδυσσέα Ανδρούτσο και Γεώργιο Καραϊσκάκη, το 1816 φεύγει και πάει στην Λιβαδειά όπου γίνεται πρωτοπαλίκαρο του Οδυσσέα Ανδρούτσου που κι Αυτός είχε νωρίτερα φύγει από τον Άλη.

Στις 28 Μαρτίου 1821,στο Λυκουρέσι της Χαιρώνειας κάνουν επανάσταση με τον δεσπότη της Άμφισσας Ησαΐα να τους ορκίζει στον αγώνα.

Στις 29 Μαρτίου χτυπάνε την Λειβαδιά, οι Τούρκοι αμύνονται σθεναρά και ο Διάκος δίνει εντολή και πυρπολούνται τα σημεία που οι Τούρκοι αμύνονται. Καίγονται άπαντες, η σφαγή γενικεύεται και ελάχιστοι Τούρκοι πολίτες καταφεύγουν στην Λαμία.

31 Μαρτίου η Λιβαδειά ελευθερώθηκε ενώ αργότερα η Άμφισσα και η Θήβα. Στις 9 Απρίλη οι Τούρκοι συγκέντρωσαν στα Γιάννενα 9000 ασκέρι και το έστειλαν στις επαναστατικές εστίες με σκοπό να τις σβήσει και να περάσει στον Μοριά.

Οι Διάκος, Δυοβουνιώτης, Πανουργιάς πιάνουν την Αλαμάνα, στις Θερμοπύλες με πρόταση του Διάκου. Έχουν 1500 άντρες κάποιους οπλισμένους με αγροτικά εργαλεία και άλλους με λίγη πολεμική πείρα.

Στις 22 οι Έλληνες προετοιμάζονται και αποκρούουν τουρκικές προπομπές, στις 23 όμως το πλήθος των Τούρκων σπάει τους Έλληνες των πλευρών, των Πανουργιά και Δυοβουνιώτη, ο δεσπότης Ησαΐας που είχε ορκίσει τους επαναστάτες δεν μπορεί να τρέξει λόγω βάρους και ηλικίας, δίνει τα άρματα του στον κλέφτη Μαρκόπουλο και γονατίζει να προσευχηθεί για την ελευθερία της Ελλάδας… οι Τούρκοι τον αποκεφαλίζουν. Ο Διάκος μένει με 500 παλικάρια και ενώ μπορεί να υποχωρήσει δεν το κάνει..

Βλέπει Έλληνες να υποχωρούν, τρέχει τους προσπερνά και φωνάζει «που πάτε ωρέ; Ο Λεωνίδας μας βλέπει…» γυρνάει μαζί τους και θα ξανασυναντηθούν στον Άδη…  Στις νήσους των Μακάρων..

Ο Βασίλης Μπουσγος, το πρωτοπαλίκαρο του φωνάζει «να φύγουμε καπετάνιο», ο Διάκος απαντά «όποιος θέλει να φύγει ας φύγει, εγώ θα μείνω!»

Πέφτει νεκρός ο αδερφός του Δήμος, Ο πατέρας του και ο Απόστολος είχαν συλληφθεί προ της επανάστασης και εκτελεστεί από τους Τούρκους. Ο ιπποκόμος του, του δίνει το άλογο του, την Αστέρω, «φύγε καπετάνιο», «εσύ φύγε, εγώ θα μείνω…» απαντά ο Λεωνίδας της Αλαμάνας.

Δέχεται βολή στον δεξί ώμο, πιάνει το γιαταγάνι με το αριστερό μα αυτό έσπασε από τα πολλά χτυπήματα, οι Τούρκοι τον αιχμαλωτίζουν, είχε μείνει μόνος..

Τον πάνε στον Κιοσε Μεχμέτ και τους εξηγεί ότι αγωνίζεται για την ελευθερία της Ελλάδας, του προτείνουν να γίνει μουσουλμάνος και να αφήσει την επανάσταση.. Απαντά “εγώ γραικός γεννήθηκα, γραικός θε να πεθάνω”..

Στις 24 στην Λαμία θα τον εκτελέσουν με την μέθοδο του σουβλίσματος ημέρα Κυριακή.. Δεν έβγαλε ούτε ένα βογγητό πονου, πέθανε λέγοντας τα λόγια του Ρήγα Φεραίου, αυτά που είχε πει και στους Έλληνες για να τους εμψυχώσει στην ορκωμοσία τους.. «καλύτερα μιας ώρας ελεύθερη ζωή παρά 40 χρόνια σκλαβιά και φυλακή».

Αθανάσιος Γραμματικός- Διάκος ΑΘΑΝΑΤΟΣ.. Όπως και ο προκάτοχος του, o άλλος αθάνατος των Θερμοπυλών, ο Λεωνίδας της Σπάρτης.

Αριστείδης Μαρκομιχάλης

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *